Büyük Dil Modellerinin Türkçe Tekerlemelerle İmtihanı

Bir süredir ne zaman yeni bir büyük dil modeli çıksa ona sorduğum ilk soru: “Bana Türkçe bir tekerleme yaz”. Özellikle Çinli modeller bu soruda çok kötü, ama iyi kötü Türkçe konuşabilen batılı dil modelleri bile bu soruya güzel cevap vermekte zorlanıyor.

Bu soruya karşı gördüğüm dört çeşit cevap var:

1- Aynı kelimeyi sürekli tekrar eden, herhangi bir şekilde ilginç olmayan yanıtlar. Örnek olarak Kimi K2.5’in cevabından bir kesit: “Piliç piliç piliç piliç,”. Bu yanıt tipini tip 1 yanıt olarak adlandıracağım. 2- Zaten yaygın bilinen Türkçe bir tekerlemeyi tekrarlayan yanıtlar. Böyle bir cevap alırsam modelden orijinal bir tekerleme yazmasını isteyeceğim, bu tekerlemenin zaten yaygın bilinen bir tekerleme olduğunu söyleyeceğim. Eğer model orijinal bir tekerleme yazamaz ve zaten olan bir tekerlemeyi yazmaya inat ederse, yanıtını tip 2 yanıt olarak adlandıracağım. 3- Anlamlı bir Türkçe tekerleme içeren yanıtlar. Ama tekerlemeyi beğenmedim. tip 3 4- Anlamlı bir Türkçe kelime içeren yanıtlar. Ama tekerlemeyi beğendim (standartlarım düşük). tip 4

Bu testi şu modellerde deneyeceğim: Gemini 3 Fast, Gemini 3 Thinking, GPT-5.2, Claude Sonnet 4.6, Claude Opus 4.6, Mistral Large, DeepSeek V3.2, Kimi K2.5 Thinking.

Her model için üç kere aynı soruyu sormaya çalışacağım, hakkımın bittiği modellerde üç kere soramayabilirim.

Prompt:

Bana Türkçe bir tekerleme yaz. Zaten yaygın bilinen bir tekerleme değil de, kendin bir tekerleme üret.

Özet Tablo

Model	Deneme 1	Deneme 2	Deneme 3
Gemini 3 Fast	tip 4	tip 3	tip 4
Gemini 3 Thinking	tip 3	tip 3	tip 4
Claude Opus 4.6	tip 3	—	—
Claude Sonnet 4.6	tip 3	tip 3	tip 1
GPT-5.2	tip 1	tip 3	tip 3
Mistral Large	tip 3	tip 3	tip 3
DeepSeek V3.2	tip 1	tip 1	tip 1
Kimi K2.5 Thinking	tip 3	tip 1	tip 1

Gemini 3 Fast

Deneme 1

Mavi Boncuklu Millî Memiş

Mavi boncuklu millî Memiş, Milli meşeden minder mi yemiş? Minder yemiş Memiş, mırıl mırıl demiş ki: “Minder mi beni yemiş, ben mi minderi yemiş?” Minderli Memiş, meşeli Memiş, Mavi boncuğunu meşeye vermiş.

Bence tip 4, anlamlı cümleler kuruyor ve en azından benim bildiğim bir tekerleme değil.

Deneme 2

Tırtılın Tıkırtısı

Kıvırcık kuyruklu kıvrak tırtıl, kıtır kıtır kemirdiği kıvırcık marulun kıyısında kıvrıldı. Kıvrılan tırtıl, tıkırdayan tıkırtılı tık tıklarını, tıkalı tünelin tavanına tırmalattı. Tırmalayan tırtıl mı tıkırdadı, yoksa tıkırdayan tünel mi tırtılı tırmaladı?

Çok anlamlı olmasa da tip 3 diyeceğim, tip 1 de olabilir.

Deneme 3

Alacalı Balıkçı ve Pullu Palamut

Mavi milde mırıldanan minik midye, Milli milde milli mülke mi imrendi? Alacalı balıkçı, amansız ağını attı da, Pullu palamut, pusuya pusu kurup pır diye kaçtı mı? Kaçtıysa kaça kaçtı, kaçmadıysa kaça sattı? Şu köşe kış köşesi, bu köşe yaz köşesi, Ortada dönen dolap, balıkçının boş kesesi!

Bir kısmı bilinen bir tekerleme de olsa tip 4 diyeceğim.

Gemini 3 Thinking

Deneme 1

Tıknaz tırtıl, tıkır tıkır tırmandığı tırtıklı tahtada, taze tereyi tıkınan titiz tilkiye tıslayıp tıkandı.

Çok iyi değil, zorlarsan tip 3

Deneme 2

Pofuduk porsuk, paslı pensesiyle pütürlü pırasaları patır kütür patlatırken; pembe panter, paytak paytak payandadan payına düşeni paketledi.

Fena değil, ama tip 3

Deneme 3

Kıkır kıkır kıkırdayan kıvrak kırkayak, Kırmızı kilimin kıyısında kıvrım kıvrım kıvranmış. Kıvrılırken kırk ayağı, kıtır kıtır krakerlere takılmış, Krakerler kırılınca, kırkayak korkudan küt diye kasılmış.

Yani biraz anlamlı, tip 4

Claude Opus 4.6

Deneme 1

Kara karga kapıda, kapıda kar kürüyor. Kürüyen kar kaydıkça, karga kardan korkuluk kuruyor.

Çok iyi değil, tip 3 diyeceğim.

Kalan denemeler için Claude hakkım bitti.

Claude Sonnet 4.6

Deneme 1

Sarı Sepet Sarı sepette sarımsaklar, Sarımsak sarmış sarı yapraklar. Sarı yaprak sarıya sarılmış, Sarmal sarımsak sapsarı kalmış.

tip 3

Deneme 2

Sarı Salyangozdur Sarı salyangozdur sürünen soluk soluk, Soluk soluk sürünür sarı salyangoz duruk. Duruk duruk durur da sürünmez mi salyangozdur? Salyangoz sarıdır, sürünür sarı sarık soluk.

tip 3

Deneme 3

Biberli Balıkçı Biberli balıkçı balık bulmaz, Balık bulmaz balıkçı biberler, Biberleyen balıkçı balıklanmaz, Balıklanmaz balıkçı biberli kalır.

tip 1

Gemini’ye göre Claude Türkçe olarak daha zayıf, ama yine fena değil.

GPT-5.2

Deneme 1

Bir pırpır pervane pır pır pırıldadı, Pırıldayan pervane, pırpır diye pırpırladı. Pırpırladıkça pervane pencerede pırıldadı, Pencerede pırıldayan pervane pır pır pırpırladı.

tip 1

Deneme 2

Pırpır pırtlayan pıtırcık Pervin, Pembe püsküllü paltosunu parlatıp pervazdan sarkıtmış. Sarkıttıkça serçeler sersemlemiş, Sersem serçeler “Pervin, püskülü paylaş!” diye serzenişte bulunmuş.

Pervin paylaşmamış püskülü, Püskül pırpır etmiş, pervaz pırıldamış. Pervaz pırıldadıkça Pervin pirouet yapmış, Pirouet yaptıkça püskül pıt pıt patlamış!

Patlayan püskülü toplayan tombul Tufan, “Tüh Pervin! Püskül pörsüdü, pervaz püfledi!” demiş.

Şimdi sorarım sana: Pörsüyen püskülü püfleyen pervaz mı suçlu, Yoksa pırpır pırtlayan pıtırcık Pervin mi? 😄

tip 3, Pirouet ne demek, neden sonuna emoji koydun?

Deneme 3

Şıpır şıpır şırıldayan şu şen şapşal şeftali satıcısı, şemsiye sanıp şapkasını şelaleye şap diye şıp düşürdü. Düşen şapkayı şaşmadan şalına sarıp şöyle sordu: “Şu şapkayı şaşırmadan şalına saran şu şaşkın şahıs kim?”

tip 3, yine beğenmedim ama en azından anlamlı bir şeyler var

Mistral Large

Deneme 1

Pazar sabahı pazar sabahı, Pazarcı pazar kurar bahçıvan. Bir elma, bir armut, bir de nar, Alır mısın, almaz mısın, karar ver artık! Nar atar nar, narın içi nar, Narın dalı nar, narın yaprağı sarı. Sarı sarı salkım, sallanır dallarda, Sallanır sallanır, düşer yollarda. Yollar tozlu, tozlar uçuşur, Uçuşur uçuşur, rüzgârla dans eder. Dans eden tozlar, dans eden kuşlar, Kuşlar öter öter, şenlenir her yer!

Deneme 2

Pazar sabahı pazar sabahı, Pazarcı pazarladı tavukları. Tavuklar “gıdak gıdak” dedi, Pazarcı “satılmaz” dedi. Bir tanesi uçuverdi, Daldan dala seçiverdi. Pazarcı şaşırdı kaldı, “Bu tavuklar uçmayacak” sandı! Gel gör ki uçtu uçtu, Üstüne de yumurta bıraktı. Pazarcı gülüp “aman” dedi, “Bu tavuklar benden akıllıymış meğer!”

Deneme 3

Pazar sabahı pazar sabahı, Pazarcı pazarladı tavukları. Tavuklar “gıdak gıdak” dedi, Pazarcı “satılmaz” dedi. Bir tanesi uçuverdi, Düştü çamurun içine. Çamur “çapul çupul” dedi, Tavuk “çıkar beni” dedi. Geldi köpek “hav hav” dedi, Tavuk “korkma” dedi. Köpekle tavuk dost oldu, Pazarcı şaşırdı kaldı.

Sanırım Mistral’ı çok düşük bir temp değeriyle çalıştırıyorlar çünkü hep benzer cevaplar verdi. Hepsi tip 3, beğenmedim.

Deepseek V3.2

Gelelim Çinli modellere.

Deneme 1

Pembe paletli pelikan, Paletle paletin peşinde. Paletin perçini patlamış, Pelikan paleti pelte gibi yapıştırmış.

tip 1

Deneme 2

Şu köşede bir şiş şişe, İçinde beş şaşkın şişe. Şişeler şişmiş, şaşkın şaşkın, Şiş köşede kalmış şaşkın.

Şu beş şaşkın şişe, şiş şişenin içinde, Şiş şişenin içindeki beş şaşkın şişe, Niye şiştiniz, ne şiştiniz? Dedi: “Şişt! Şişe şişirmek iş değil, iş şişirmek!”

tip 1, genel olarak anlamsız

Deneme 3

Şu köşede bir şiş, şişin başında bir iş, İşin içinde bir düş, düşün içinde bir düşüş. Düşen düşüşte düşmüş, düştüğü şişe şaşmış, Şişteki işse taşmış, taşan işe karışmış bir kargaşa başlamış!

tip 1 anlamsız

Kimi K2 Thinking

Deneme 1

“Pırpırlı Pazartesi” Bir pazartesi pırpırlı pazarda Pır pır eden papağan Piraye Postacı Patron’un poşetini pencereden çalmış Poşette pırasa, peynir, patates, patlıcan Papağan patatesi patır kütür yemiş Peyniri peynir ekmek gibi götürmüş Pırasayı pencere pervazına perçinlemiş Patlıcanı patileriyle patlatmış Postacı Patron pencereden bakmış: Piraye! Piraye! Poşetimi pencereden çaldın! Papağan pır pır pır: Pardon patron, pörsümüş patlıcanı paylaşalım!

Çok anlamlı değil, ama tip 3 diyeceğim, yine beğenmedim.

Deneme 2

Fırfırlı Fıstıkçı Fırfırlı fıstıkçı fıstık fırlatıp fıstık kırmış, Fırlayan fıstık fıstıkçının fırınına fırlamış, Fırına fırlayan fıstık fıstıkçıyı fena fırçalamış, Fena fırçalanan fıstıkçı fıstık fırlatmayı fiilen feshetmiş.

tip 1, aynı kelimeyi tekrar tekrar tekrar ediyor.

Deneme 3

“Fırfırı Fırfırlayan” Fırfırı fırfırlayan Fındıkçı fındıkçılar Fındığı fırlatınca Fırlamış fındıkçılar Fındık fındık saçılmış Fıçıya fıçıya dolmuş Fıçıcı fıçıyı kapatınca Fıkır fıkır gülmüş

tip 1

Sonuc

Bence dil modellerinin hiçbiri çok güzel tekerleme yazamadı. Genel olarak Gemini Fast en iyisiydi, hatta çok ilginç şekilde Gemini Thinking’den daha iyiydi. Onun dışında Claude fena değildi, ama Claude Türkçe gramerini tam bilmiyor ve bazen basit hatalar yapıyor. Mesela “Duruk duruk durur da sürünmez mi salyangozdur?”. Mistral çok düşük tempde çalışıyor galiba, ondan dolayı yaratıcı işler için zaten kötü bir seçim, ama parametre sayısı olarak bu modeller arasındaki en küçük olabilir (DS V3.2 ile yakınmış). Çinli modeller ise zaten çok kötü.